Delubyo


An Metro Manila sa laog sana nin 24 horas nagin sarong dakulang danaw por medyo sa makosog na hugrak ni Ondoy. Makahirak asin makatakot an arog kaining senaryo, sararo kitang kadaklan sa pagtabang sa mga tugang tang nadanyaran.  Ini an magayon satong mga Pinoy, an bayanihan maski ngani an iba sato kaepuhan man nin tabang pero iba an sitwasyon kan Manila. Sana man lamang may leksyon kitang makua digdi. Siring man an pag-uyon kan kadaklan na saro sana ini sa epekto kan climate change.  Su 455 mm rainfall dinaog an 250 mm ni Hurricane Katrina na nagdarang destroso sa New Orleans.  An baha na lalong pinalala kan saradit, defectivo, baradong drain system dagdagan pa nin padagos tang pag-appreciar kan mga produktong non-biodegradable lalong-lalo ining mga gibo sa plastic na yaon sa irarom asin estero kan ciudad.  Iyo na ini an poon kan satong katapusan, an ibang eksperto nagsasabi na lampas na kita sa point of no return … pag dae kita seryosong magin carbon neutral, sa pagraot kan kinaban dae na kita mag-ngalas pag an sunod na henerasyon i-iba sa listahan kan mga endangered species.

Bako man gayud deficil analisaron, hilingon ta an nanyayari sa enterong kinaban, dakul nin freak weather phenomenon pero dae kita intresante ta dae man kita direktang apektado.  Kun igwa man, kulang ang aksyon asin mayo nin manyayari kun nag-ka-ka-pira sanang indibidwal, grupo, o nasyon  an naghihiro.  Adik na kitang marhay asin sobra an sandig sa modernong conbiniencia asin teknolohiya ta kun pe-pwede itao na sana gabos.  An pagka-paslo kan mga kompanyang mag-delihensya na mayo nin konsiderasyon sa ati na dara kaini.  Kun an Thailand nagka-tsunami, an Maldives palubog na man, an Pilipinas dae harayo na maka-eksperyensya giraray nin siring na delubyo (iyo ini an terminong ginamit  kan mga broadcaster ki Ondoy). Dakul pang siring an manyayari asin maka-ka-hampang ta.  Sa kada butwa kaini an satong estado dae preparado, an magigin aksyon na sana ninda tabangan an buhay na kaya na sanang isalvar.

Sa kinaban an mayor kan tawo intresado sa pag-salvar sa sadiri nindang species.  An magin endangered yaon sana sa imahenasyon ta, makatakot ini pero marhay an epekto sa kinaban ta mayo na an mga para-ati asin para-raot.  An abilidad (daa) kan tawong magbago, maggibo nin tama asin seryosong desisyon kun siya yaon na sa precipice.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: